Direct naar inhoud

Handelsplatform komt met uur- en maandprijs voor Nederlandse groene waterstof — artikel bevat een betaalmuur

Dit artikel heeft een betaalde toegangsblokkering, wat betekent dat een deel van de inhoud pas kan worden gelezen als u bent ingelogd en een geldig abonnement heeft.

Geplaatst in genre: Geplaatst in sectie:
Geschreven door:
Gepubliceerd op: 8 juni 2023

Handelsplatform Hyxchange publiceert de eerste Nederlandse prijsindicator voor groene waterstof. De indicator geeft aan wat de prijs is voor het maken van waterstof uit duurzame elektriciteit. De index is het resultaat van een project waarin een waterstofspotmarkt werd gesimuleerd.

De indicator is een instrument voor het inschatten van de variabele productiekosten voor hernieuwbare waterstof uit elektrolyse in Nederland. Daarin zijn alle variabele kosten meegenomen zoals de elektriciteitsprijs, de verliezen die optreden bij de omzetting naar waterstof, de operationele kosten van de elektrolyser, het water waarvan de waterstof gemaakt wordt en het certificaat dat de waterstof als ‘groen’ bestempelt. De prijsindicator wordt per dag, per week en per maand aangepast en gepubliceerd op de website van Hyxchange.

De prijsindex is gebaseerd op tijdstippen op de dag met de laagste elektriciteitsprijzen en een groot aandeel duurzame stroom. “De kunst is om met de elektrolysers de laagstgeprijsde uren te pakken”, zegt Bert den Ouden, projectdirecteur van Hyxchange. “Wij onderscheiden twee blokken van zes uur per dag waarop lage prijzen voorkomen. Van middernacht tot zes uur ‘s ochtends en overdag van elf tot vijf.” Daarnaast heeft Hyxchange een prijsindex ontwikkeld die gebaseerd is op de laagste prijzen van 50% van de uren van de afgelopen maand. “Dan kiezen we over een maand de goedkoopste uren uit. Is er in die maand een dag met veel hooggeprijsde uren – vaak is dat een dag zonder veel zon en wind – dan komt die dag waarschijnlijk niet in de index voor.”

Variabele kostprijsontwikkeling van groene waterstof per dag en per maand tussen januari en mei 2023. (Bron: Hyxchange)

Omdat de goedkope uren grotendeels samenvallen met een hoog aandeel hernieuwbare elektriciteit uit wind en zon, is de waterstof volgens Den Ouden “automatisch groen”. “Onze index is consistent met zowel de huidige Nederlandse regels voor certificering als met de Europese regels. In elk geval tot 2030.” Dan worden de Europese regels voor certificering van waterstof strenger volgens de huidige voorstellen.

Het groene waterstofcertificaat is relatief nieuw en komt eveneens uit de koker van Hyxchange dat hiervoor vorig jaar met 18 marktpartijen een proef deed. In oktober 2022 gaf Vertogas vervolgens de eerste GVO’s uit aan producenten van groene waterstof. De gecreëerde GVO dient, net als in het geval van elektriciteit en gas, bij verbruik weer te worden afgeboekt.

De prijsindex is interessant voor bedrijven en organisaties die groene waterstof willen produceren of inkopen en gebruiken. Den Ouden laat weten dat een partij die actief is met windenergie en elektrolyse om de detaildata heeft gevraagd. “Dat is wel een teken dat ze daar behoefte aan hebben.”

Naast de index voor groene waterstof zijn er ook plannen voor een index voor waterstof uit windparken op zee. “Offshore windparken hebben behoefte aan minder variabele prijzen. Maar de huidige prijsindex kijkt alleen een dag vooruit of een maand geleden. Zo’n speciale index voor wind op zee zou meer vooruit kijken naar de verwachte elektriciteitsproductie in de toekomst.” Den Ouden verwacht dat Hyxchange hieraan in het najaar gaat werken.

Op de Tweede Maasvlakte in Rotterdam bouwt Shell aan de Holland Hydrogen I, een groenewaterstoffabriek die 60.000 kilogram groene waterstof per dag moet gaan produceren met een vermogen van 200 MW. (Foto: Sandra Uittenbogaart/ANP)

Spotmarktsimulatie

De prijsindicator is de uitkomst van de spotmarktsimulatie voor groene waterstof die Hyxchange op dit moment afrondt. De uitkomsten daarvan worden naar verwachting na de zomer gepubliceerd. Met de spotmarktsimulatie, waaraan een groot aantal marktpartijen meedeed, werd de dagprijs gesimuleerd, gebaseerd op het geplande landelijke waterstofnetwerk in Nederland in 2030, inclusief grensoverschrijdende uitwisseling met België en Duitsland. “We zijn uitgegaan van de hoeveelheid windenergie, elektrolysers, importterminals voor ammonia, waterstofopslag en de waterstofbackbone die we vanuit overheidsbeleid in 2030 hebben in Nederland.” Daarnaast zijn bekende plannen voor importterminals voor waterstof meegenomen. Vervolgens is gekeken hoe dit systeem werkt en of dat leidt tot prijsvariatie gedurende de dag. “Het antwoord is ja”, zegt Den Ouden.

Toch viel de variatie in prijs wel mee, wat voornamelijk te danken was aan de waterstofopslag van Hystock en de opslag in de ammoniaterminals. Uit het project bleek dat er wel grote variatie was in de herkomst van de waterstof. “De ene dag kwam een heel groot deel van de waterstof uit die opslag en een andere dag voornamelijk van de offshore wind. Voor leveringszekerheid hebben we dus echt de ondergrondse opslag in Zuidwending nodig naast de opslag in ammoniakterminals.”

De methode om te komen tot de prijsindicatie kan ook voor andere landen worden toegepast. “Maar daar komen andere prijzen uit want andere landen hebben andere stoomprijzen.” De Nederlandse index is ontwikkeld in samenwerking met het Duitse bureau E-bridge, dat een vergelijkbare index publiceert voor groene, blauwe en grijze waterstof in de Duitse markt. Ook Oostenrijk heeft een eigen index. Dat er verschillende schattingen naast elkaar bestaan is volgens Den Ouden tekenend voor een markt in wording. “Dit is ook een ontdekkingsreis, waarin we met alle partijen in de markt continu blijven leren.”