Direct naar inhoud

Stad aan ‘t Haringvliet stemt in met einde aardgaslevering — artikel bevat een betaalmuur

Dit artikel heeft een betaalde toegangsblokkering, wat betekent dat een deel van de inhoud pas kan worden gelezen als u bent ingelogd en een geldig abonnement heeft.

Geplaatst in genre: Geplaatst in sectie:
Geschreven door:
Gepubliceerd op: 3 juli 2023

De inwoners van Stad aan ‘t Haringvliet hebben met 77,6% in groten getale voor afscheid van het aardgas gestemd. De deur staat nu open voor het aanbod van collectieve waterstofverwarming. Ondertussen worden in het Groningse Wagenborgen de eerste hybride installaties op waterstof opgehangen.

Stad aan ‘t Haringvliet op Goeree-Overflakkee is één van de vier wijken en dorpen in Nederland waar gewerkt wordt aan verwarming op waterstof. Het initiatief om de woningen aardgasvrij te maken, kwam uit het Flakkeese dorp zelf, en sindsdien werkt Stad Aardgasvrij met onder andere Essent, Stedin, Gasunie en de woningcorporatie Oost West Wonen aan het plan om het bestaande aardgasnet in te zetten voor waterstoflevering. De bewoners kregen acht beloften van de projectmensen, zonder welke het project niet door zou gaan. Aan één van die beloften is met de uitslag van de stemming voldaan: de belofte dat het project alleen doorgaat bij voldoende draagvlak.

Blijdschap na de bekendmaking van de uitslag van de stemming in Stad aan ‘t Haringvliet over het al dan niet afscheid nemen van aardgas. (Foto: gemeente Goeree-Overflakkee)

In cijfers: 77,6% van de Stadtenaren stemde voor het plan om van het aardgas af te gaan. 6,4% stemde tegen, en 15,2% stemde niet (0,8% van de stemmen was ongeldig). Niet-stemmers werden geteld als nee-stemmen. De opkomst was met 84,8% hoog. “Zoveel mensen die hun stem hebben uitgebracht, zo’n enorme betrokkenheid, dat geeft heel veel vertrouwen bij het uitwerken van de andere beloften”, zegt Judith Barendregt, communicatie-adviseur bij de gemeente Goeree-Overflakkee.

De keus om van het aardgas af te gaan, betekent niet dat de bewoners ‘dus’ kiezen voor waterstof. De volgende stap is dat de andere beloften worden uitgewerkt. Elk van die beloften is een voorwaarde ‘sine qua non‘, dat wil zeggen: aan de belofte moet worden voldaan, en anders gaat het project niet door. De beloften zijn: veilig of anders niet, altijd warm, betaalbaar, groen, het mag (juridisch), het kan (technisch) en het is vertaalbaar naar andere wijken of dorpen. Grote uitdagingen zijn met name de betaalbaarheid, en het risico dat het aardgasnet voor één onwillende aardgasliefhebber in stand zou moeten blijven. “We moeten met zijn allen iets bedenken om te zorgen dat mensen die niet van het aardgas af willen in Stad aan ‘t Haringvliet toch te overtuigen om mee te doen”, zegt expert asset management bij Stedin Albert van der Molen.

Vier waterstofpilots: Lochem en Hoogeveen

Naast Stad aan ‘t Haringvliet en Wagenborgen zijn er nog twee pilots met waterstof voor woningverwarming: Lochem en Hoogeveen. In Lochem zijn de woningen inmiddels over en krijgen de bewoners de komende drie tot vijf jaar waterstof geleverd. Hier is Westfalen Gassen de leverancier van de waterstof.

In Hoogeveen wordt nu gewerkt aan de aanleg van distributienet voor de waterstof. Ook hier is het de bedoeling dat het bestaande aardgasnet wordt gebruikt voor de waterstoflevering. De projectpartners zijn Rendo, Gasunie, New Energy Coalition, Remeha, Nam, Bam, en Essent is -net als in Stad aan ‘t Haringvliet en Wagenborgen – leverancier van de waterstof.

Als aan alle beloften wordt voldaan, krijgen de inwoners van Stad aan ‘t Haringvliet een aanbod voor collectieve waterstoflevering. De inwoners kunnen op dat moment ook kiezen voor een all-electric-oplossing zoals een warmtepomp. Het staat de bewoners vrij om te kiezen. “In de belofte ‘betaalbaar’ hebben we opgenomen dat de overstap naar groene waterstof wordt vergoed”, zegt Barendregt. “Voor een warmtepomp is subsidie beschikbaar.” Die subsidie komt bovenop de landelijke subsidie voor warmtepompen, maar bewoners zullen nog steeds zelf een stuk bij moeten dragen.

Tussen 2025 en 2030 moeten de 637 woningen uiteindelijk van het aardgas af gaan. De consortiumpartners van Stad Aardgasvrij zijn Energieloket Goeree-Overflakkee, Essent, Gasunie, gemeente Goeree-Overflakkee, Greenpoint Group, H2GO, provincie Zuid-Holland, Stedin en woningcorporatie Oost West Wonen.

Hybride waterstofketels in Wagenborgen

In het Groningse Wagenborgen komen deze week de eerste hybride waterstofinstallaties te hangen. Net als Stad aan ‘t Haringvliet is Wagenborgen onderdeel van het Programma Aardgasvrije Wijken. Het doel is hybride installaties te testen, dus warmtepompen met een waterstofketel voor de piekmomenten. Op termijn moet de waterstof groen worden opgewekt, via een elektrolyser bij een agrariër, maar vooralsnog wordt het met flessen geleverd door leverancier Essent.

De hybride waterstof-warmtepomp-installaties worden geleverd en opgehangen door Intergas. Zodra de ketel hangt, kan die in principe ook op waterstof draaien, laat Intergas desgevraagd weten. De benodigde waterstof wordt geleverd door het bestaande aardgasnet, dat voor die reden is omgezet. Niet alle woningen doen mee aan de test; netbeheerder Enexis heeft een nieuwe aardgasleiding aangelegd voor de woningen die nog op aardgas draaien. Dat is dezelfde strategie die netbeheerder Alliander heeft gekozen voor de waterstofproef in Lochem.

Hybride combinaties van warmtepompen en aardgasketels zijn al gebruikelijk. Vanaf 2026 mogen gasgestookte ketels alleen nog door zo’n hybride variant (of een duurzamere optie) worden vervangen. Dat werd lang gezien als een stap richting volledig elektrische warmtepomp. Maar bij de aankondiging van het afscheid van de mono-cv-ketel zei minister Hugo de Jonge (Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening, CDA) toen al dat zo’n hybride combinatie van gasgestookte en warmtepomp best wel eens een toekomst zou kunnen hebben, mits de combinatie is met gasketel op een hernieuwbaar gas. Dat zou groen methaangas kunnen zijn, of dus groene waterstof.

Tarieven Stadsverwarming Purmerend

De tarieven van Stadsverwarming Purmerend (SVP) worden niet tussentijds verhoogd. Lekkage in de biomassacentrale eerder dit jaar betekende dat het bedrijf geconfronteerd werd met een onverwachtse miljoenenrekening. Om de kostenpost van €7,5 mln op te vangen had het bedrijf een drietal scenario’s ontwikkeld. In twee daarvan zouden de tarieven worden verhoogd. In het ene geval zodanig dat het verwachte resultaat dit jaar op €0 uit zou komen, in het andere geval tot het door de toezichthouder toegestane maximum. In dat laatste geval zou ook de gemeente het eigen dividend uitgekeerd krijgen, dat daarentegen vervalt in de andere twee gevallen: €0-resultaat en verlies voor bedrijfsrekening. De gemeente, enig aandeelhouder, heeft nu voor dat laatste scenario gekozen. Dat is het scenario “onveranderd”, oftwel, het scenario waarbij het bedrijf de kostenpost zelf moet opvangen. De maatschappelijke impact van tussentijds verhogen is volgens het college te groot. Dit betekent dat het dividend voor de gemeente Purmerend vervalt en dat het doel om een solvabiliteit van minstens 40% te halen voor SVP langer op zich zal laten wachten.